مطالب مرتبط:
خروپف چگونه به مغز کودکان آسیب می زند؟
حرکت غیر اخلاقی مهاجم جنجالی النصر در دیدار با فولاد/ باشگاه ایرانی به AFC شکایت کرد
راه رسیدن به اخلاق مطلوب قرآنی چیست/بررسی عناصر تحول اخلاقی
حرکت غیر اخلاقی مهاجم جنجالی النصر در دیدار با فولاد
ادامه ی رکود بازار مسکن در موج چهارم کرونا
-3 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
جمعه، 3 اردیبهشت 1400 ساعت 00:302021-04-22سياسي

روانی و آسانی در شعر سعدی موج می زند/ بوستان کتابی اخلاقی


دومین شب از سلسله نشست های «هفت شب بر خوان سعدی» با سخنرانی سه تن از اساتید برجسته دانشگاه ها و سعدی پژوهان مطرح کشور برگزار شد.

- شیرازـ دومین شب از سلسله نشست های هفت شب بر خوان سعدی با سخنرانی سه تن از اساتید برجسته دانشگاه ها و سعدی پژوهان مطرح کشور برگزار شد.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازخبرنگار مهر"، محمود فتوحی، استاد دانشگاه فردوسی مشهد و یکی از سعدی پژوهان مطرح کشور پنج شنبه شب در شب دوم از برنامه هفت شب بر خوان سعدی اظهار داشت: مراد سفینه در شعر سعدی همان مجموعه شعرش است و همیشه با تری و روانی قرین است و اما اینکه چرا به خراسان می رود، غالباً سعدی هر گاه نظری به خراسان می کند، می تواند دو دلیل داشته باشد یکی اینکه شعر پارسی از دیرباز مرکز و پایتختی داشته است بنام خراسان، همانگونه که ناصر خسرو و خاقانی نیز خراسان را خواستگاه ادبی و مرکز شعر پارسی می دانسته اند و این سنتی دیرینه بوده است.

فتوحی بیان کرد: روانی، تری و سهل و آسانی که در شعر سعدی موج می زند، دلیل فرستادن سفینه شعر او به خراسان بوده است، ویژگی که در شعر خراسان دیده نمی شود، مثلاً اشعار انوری که به اعتقاد بسیاری در تکنیک بسیار به سعدی نزدیک است، چنین سادگی، تری و طبیعی بودن زبان هرگز در آن نمی بینیم.

وی با بیان اینکه در غزلیات سعدی سنگینی نحو دیده نمی شود، افزود: آنچه در شعر سعدی دیده می شود، طبیعی بودن و روانی است که به سوی گفتار مردم می رود و نزدیک می شود.

این سعدی پژوه به رقص ضمیر در شعر سعدی اشاره کرد و گفت: اگر رقص ضمیر را در شعر سعدی و فردوسی مقایسه کنید می بینید که لطافت، غافلگیری و تأثیرات عاطفی که این رقص ضمیر دارد، در شعر سعدی معانی افزوده ایجاد می کند که معانی افزوده هرگز در شعر فردوسی دیده نمی شود.

فتوحی ادامه داد: ویژگی نحوی که در شعر خراسانی است و در اشعار بسیاری از شاعران نیز به وفور دیده می شود در شعر سعدی از بین رفته است زیرا ویژگی های نحوی خراسانی شعر را ثقیل می کند و روان نیست اما در شعر سعدی تری، روانی و شیرینی قرار است ایجاد شود.

این استاد دانشگاه فردوسی مشهد بیان کرد: در شعر سعدی انرژی در جمله است که انرژی و نیروی عاطفی است و منطبق با مقاصد گوینده است و از آنجا که می گویند معنی نحو قصد است، مقاصد و اغراض وقتی که فشار می آورند و انرژی عواطف ایجاد می کنند و در جمله جاری می شوند، این به هم ریختگی منجر به انطباق عواطف با ساخت نحو می شود و روانی از اینجا نتیجه می گیرد.

او با بیان اینکه سعدی یک شهروند شیرازی بوده است، افزود: شیراز مهد علم و نحو است و این دلاور تر زبان ما شیراز و آگاه است از اهمیت علم نحو، اگر به دقت بکاویم او با رندی کامل تمام مفاهیم نحوی که در جهان عرب شهرت دارد از هر کدام چیزی گرفته است و به خوبی بهره برده است.

این سعدی پژوه با بیان اینکه، سعدی وقتی می گوید از پارس به خراسان می رود سفینه ای مرادش همین تکنیک های نحوی است و سعدی به خوبی با جابجایی و بازی با آن، عواطف می آورد برای جمله، که اینها در شعر هیچکدام از شاعرانی چون رودکی، ناصرخسرو و فردوسی نیست.

هنر سعدی در ترازمندی تعادل و آراستگی است کاووس حسن لی، دیگر سعدی پژوه حاضر در این مراسم نیز در سخنان خود با عنوان هنر ترازمندی سعدی در بوستان به این ویژگی برجسته استاد سخن پرداخت و سعدی را همچون بندبازی افسونگر خطاب کرد که با میله ای جادویی بر روی ریسمانی نامریی حرکت می کند و بدین صورت هنر خود در ترازمندی تعادل و آراستگی را به رخ می کشد.

این استاد دانشگاه با بیان اینکه سعدی در بوستان از یکسو به دنبال پیام های اخلاقی و انسانی و از سوی دیگر به دنبال آفرینش متنی برجسته و شاعرانه است، این خصلت را ناشی از همان هنر ترازمندی سعدی دانست و گفت: کوچک ترین تردیدی ندارم که ماندگاری اثری همچون بوستان سعدی و برجستگی آن در برابر سایر منظومه های تعلیمی و اخلاقی ترازمندی بی همانند بوستان است و آن آموزه های معرفتی اگر با شهد ظرافت نیامیخته بود هرگز ماندگاری بوستان را نمی توانست تضمین کند.

حسن لی در ادامه مواردی همچون چیدمان های هنری، پرسش های انگیزشی و مراعات بی نظیر، جابجایی های هدفمند در ارکان جمله، گفتگومندی، گره افکنی، فراز و فرودهای انگیزنده و کشمکش های تعلیق انگیز را بخشی از ویژگی های هنری بوستان دانست و گفت: سعدی خداوندگار سخن است و در کارگاه خیال خود اکسیری دارد که روایت ها را همچون مسی کم بها به گنجی گرانبها تبدیل می کند و همزمان با معنایی که در ذهنش شکل می بندد اثر خود را ترازمند می کند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود پرسش و جمله های پرسشی را یکی از روش های انگیزشی سعدی ذکر کرد و گفت: به عنوان مثال در بوستان که حدود 4 هزار بیت است بیش از 400 مرتبه جمله پرسشی داریم که همین جمله ها عاطفه سخن را افزایش داده و انگیزش سخن را بالا می برد.

حسن لی با طرح این پرسش که چگونه است که بسیاری از سعدی پژوهان ما بوستان را تنها یک کتاب اخلاقی می پندارند، افزود: بوستان به لحاظ مراعات بی نظیر و نشانه های روشن یک اثر برجسته، یک اثر هنری شاهکار و برجسته است و این سعدی است که در فراخوانی واژه های متناسب با دامنه بسیار گسترده، توانی جادویی دارد و رفتار هنری سعدی در آمیزش این واژه های ساده افسونگرانه و بی مانند است.

.

سعدی همدل و همزبان مخاطب است مجدالدین کیوانی، مترجم و استاد ادبیات فارسی نیز در این مراسم به بررسی زبان و بیان سعدی پرداخت دلایل شهرت سعدی به شیرین سخنی را مورد بررسی قرار داد و گفت: اگرچه سروده های شیخ حائز تمامی ویژگی های شعر ناب است باز تمایل به این داریم که او را شیرین سخن بنامیم این تمایل از دو منبع سرچشمه می گیرد اول اینکه سعدی لفظ شیرین را خود در توصیف سخنانش فراوان به کار می برد دوم آنکه حس و ذوق همزبانان سعدی لفظ شیرین را مناسب ترین صفت برای زبان و بیان و لحن او یافته است.

این پژوهشگر ادب فارسی در تشریح چرایی روی آوردن مخاطبان به استفاده از لفظ شیرین برای آثار ادبی عنوان کرد: در فارسی و چه بسا زبانهای دیگر برای ملموس تر کردن کیفیات و هویتهای انتزاعی از نام رنگ ها و مزه ها استفاده می کنند و انتقال یک معنای مجرد به کمک معنای مجرد دیگر آن اثر را ندارد که بیان معنای انتزاعی به کمک چیزی محسوس.

وی افزود: هیچکس منکر شخصیت هنری، توانایی های فکری، هوشمندی، زیرکی، آگاهی های سیاسی، اجتماعی و در یک کلام جامعیت سعدی نیست اما این حلاوت گفتار شیخ است که به او امکان داده تا این همه امتیازهای هنری و قابلیت های فکری و ذوقی را به جذاب ترین شکل ممکن عرضه کند و خود نیز بارها به ارزش لحن موسیقایی آثار خود تاکید می کند.

کیوانی در ادامه دو عامل روانی بیان و همدلی و همزبانی با مخاطب را دلایل اصلی مؤلفه های حلاوت گفته ها و آثار سعدی دانست و راز سهل و ممتنع بودن او را همین موضوع دانست و گفت: سعدی از معدود گویندگانی است که به یمن قوت طبع و احاطه به سطوح مختلف فارسی توانسته میان معیارهای ادبی این زبان با زبان توده های مردم تعادل برقرار کند یعنی ادیبانه و شاعرانه بنویسد و بسراید ضمن اینکه از زبان رایج جامعه خود چندان فاصله نگیرد و قدر معقول با زبان آنها سخن بگوید.

وی با بیان اینکه به کمک اشعار نامانوس با احساسات و ذوقیات بشر خاکی و نوشتن متون دور از ذهن و ذوق قاطبه مردم نمی توان با آنان رابطه برقرار کرد و به دل های مردم راه یافت گفت: سعدی گرچه در علوم ادبی و عربیت تبقلی داشته و تحصیلات او در شهرها و مراکز علمی مختلف مستلزم زبانی متفاوت با زبان معمول و مرسوم جامعه آن روزگار بوده اما به واسطه وعظ و ارشاد مردم در شهرهای مختلف با لایه های وسیع تری از جامعه سر و کار پیدا کرد و لابد از زبان ساده تری نیز استفاده می کرد.

کیوانی با اشاره به همدمی و مصاحبت سعدی با تمام خانواده های ایرانی از زمان حیات خود تاکنون عنوان کرد: این مهم به این دلیل است که وی به نسل های متوالی بیشتر فرصت داده تا با او حرف بزنند و در مصاحبتش باشند نثر و نظم وی را راحت تر بفهمند و او را همزبان و همدلی شیرین گفتار بیابند و سخن او آنچنان تأثیری داشته که بسیاری از گفته های او و سروده هایش در حافظه آنها نقش بسته و پاره ای از نظم و نثرش در میان آنها به امثال و حکم تبدیل شده است.


کلید واژه ها: هفت شب بر خوان سعدی - سعدی - خراسان - دانشگاه - دانشگاه ها - دانشگاه فردوسی مشهد - سخنرانی - دانشگاه فردوسی - استاد دانشگاه - کشور - برگزار - اساتید - خوان - فردوسی مشهد - سلسله - روانی - پارسی - برنامه هفت - ناصر خسرو - همان - نشست - خبرنگار - بوستان - برنامه - فردوسی - خاقانی - یکی از - گزارش - همیشه - استاد

آخرین اخبار سرویس:
استخدام کارشناس آموزش خودرویی در تهران

در شب قدر برای وسعت ظرف وجودیمان دعا کنیم

احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در حرم مطهر علی بن مهزیار اهوازی

نجوای «الهی العفو» در قبله تهران/ حرم سیدالکریم پناه شب زنده داران سومین شب قدر

حدیث روز | محبوب ترین عمل

روز قدس فراتر از یک نماد

احیای سومین شب قدر در جوار مزار «حاج قاسم»

نگرش عمیق به عبادات را جایگزین کمیت کنیم + فیلم

مراسم احیاء شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان _ استان ها

محمدحسن ظریف منش احیای شب بیست وسوم ||| دانشکده افسری امام علی (ع)

عضو شورای وحدت: حضور رییسی، حتمی است

سجاد طلوعی احیای شب بیست و سوم در تپه نور الشهدا

تهمینه رحمانی احیای شب بیست وسوم ||| بیمارستان بقیه الله

پیام مهم ترین شب سال؛ خداوند با هیچ کس سر ستیز و نزاع ندارد/ نوشتاری از حجت الاسلام وحیدی – بخش بیست و دوم

آمریکای تروریست و قاتل یا آمریکای تائب و مودب؟!

استخدام بازاریاب و ویزیتور در نمایندگی بیمه ما در کرمان

استخدام حسابدار خانم در شرکت تولیدی شانا در تهران

تلاوت جزء بیست و سوم قرآن با صدای دلپاک

تلاوت جزء بیست و سوم قرآن کریم با صدای استاد پرهیزکار

دلایل حبس دعا در کلام امیرمؤمنان(ع) + فیلم

عضو شورای وحدت: حضور رییسی، حتمی است

گزارش تصویری: مراسم احیاء شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان درمسجد جمکران(2)

دعای بیست و سومین روز از ماه مبارک رمضان / اوقات شرعی

فاطمه اسکندری احیای سومین شب قدر در جوار مزار «حاج قاسم»

شرح و تفسیر دعای روز بیست و سوم ماه مبارک رمضان / تقوای قلب و پاکسازی از عیوب

احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در حرم شاهچراغ (ع)

لیالی قدر، شب بیست و سوم - کرمان و بابل

کاوه رسولی عکس| احیای شب قدر در گلزار شهدای رشت

محمد آهنگر مراسم احیای شب بیست و سوم رمضان در حرم حضرت علی بن مهزیار اهوازی

شنبه آغاز ثبت نام افراد 80 سال به بالا که واکسن کرونا تزریق نکرده اند

اختصاص وقت حداقلی به فرزندان

در شب قدر برای وسعت ظرف وجودیمان دعا کنیم

استخدام نماینده علمی در تهران، فارس، قم، کرمانشاه، گیلان و مازندران

مراسم احیاء شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان - حسینیه همدانی ها

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان - حسینیه همدانی ها

نان، بدون مصوبه گران شد/میدان کابوس اسراییل/پیشخوان

سالی یک میلیون و 200 هزار واحد مسکن می سازم/ اگر 30 درصد اولیای دانش آموزان از وزیر آموزش و پرورش ناراضی باشند، عزل می شود/ بنده سرنوشت خودم را به شورای ائتلاف گره نمی زنم

مراسم احیای شب بیست و سوم در حسینیه ریحانه الحسین

احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در آستان امامزاده عبدالله و آمنه خاتون

دعای بیست و سومین روز از ماه مبارک رمضان / اوقات شرعی

گزارش تصویری: مراسم احیاء شب بیست و سوم ماه رمضان درمسجد جمکران(1)

فیلم | عدالت؛ مهم ترین کلیدواژه امیرالمومنین(ع) در حرف و عمل

لیالی قدر، شب بیست و سوم - کهف الشهدا

مراسم شب قدر در دانشگاه افسری امام علی (ع)

احیای شب بیست وسوم ماه رمضان در مسجد جمکران

دشمن درصدد ضربه زدن به اسلامیت و رهبریت نظام است

بختیار صمدی احیای شب بیست وسوم در سنندج

سخنرانی حجت الاسلام والمسلمین عالمی به مناسبت لیالی قدر / مجمع جهانی اسلام لندن

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در همدان

تصاویر / مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در حرم حضرت معصومه (س)

مواجهه با بیکاری ناگهانی همسر!

استخدام 3 عنوان شغلی در شرکت مهندسین مشاور آماتیس رابین در تهران

استخدام مدیر امور اداری و خدمات در شرکت حقوقی فکر برتر رایکا در تهران

سیاست بدون قدرت، امکان توفیق ندارد/ اقناع روسیه توسط حاج قاسم جلوی هدررفتن زحمات در سوریه را گرفت

استخدام نماینده علمی پزشکان در گروه سولیکو (کاله) در خراسان رضوی

احیای شب بیست وسوم در سنندج

مراسم احیای شبهای قدر در ارومیه

معرفی درست شیراز به جهان ادای دین به شهر راز است

21 رمضان؛ آغاز و پایانی بر زندگی سید علی

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در سنندج

در شورای عالی انقلاب جای روحانی، انگار با بشقاب حرف می زنیم!/مدیریت ریموتی روحانی هیچ نقطه قوتی ندارد

صوت | ترتیل جزء بیست و سوم قرآن کریم توسط حامد شاکرنژاد

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در شیراز

محتوای نامه امام به سید محمد خاتمی چه بود؟

مراسم احیای شب بیست و سوم رمضان در ارومیه

احیای شب بیست و سوم در مصلی الغدیر خرم آباد

حالات مرحوم قاضی در 10 روز آخر ماه رمضان / عرفان به عمل است نه به گفتن!

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان - تهران

مراسم احیای شب بیست وسوم ماه رمضان در کرمانشاه

عکس | احیا شب بیست و سوم ماه رمضان در اهواز

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در رشت

شرح دعای روز بیست و سوم | عوامل بخشش گناهان

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در اهواز

دعای روز بیست وسوم ماه رمضان/ از گناهان شست وشویم ده

دشمن درصدد ضربه زدن به اسلامیت و رهبریت نظام است

احیاء شب بیست وسوم در گلزار شهدای کرمان/تصاویر

رضا خان بابایی نجوای «الغوث الغوث» مردم اردبیل در سومین شب از لیالی پرفیض قدر

نظرات حقوقدانان در بازنگری قوانین اعمال شود

گریه آیت الله حق شناس

غربی ها درصدد فرسایشی کردن گفتگوهای برجامی در وین هستند

نظرات حقوقدانان در بازنگری قوانین اعمال شود

نخستین پرده نقالی شهدای مدافع حرم در مازندران رونمایی شد

محمد سلطانی مجاوری شب احیا در ساری

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان در مجموعه فرهنگی سرچشمه

مراسم شب قدر در دفتر نماینده ولی فقیه در جمهوری آذربایجان

مراسم احیای شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان در خرم آباد

احیاء شب بیست و سوم ماه مبارک رمضان در دانشکده افسری امام علی (ع)

آینده درخشان ایران در گرو بصیرت ملت در انتخابات 1400

اصالت واقعی از نگاه رضا صادقی /عکس

محمد امین انصاری احیای شب بیست وسوم در آبادان

آیین معنوی سومین شب قدر در هرمزگان

روز قدس مسئله فلسطین را جهانی کرد / رژیم صهیونیستی از درون و بیرون در معرض فروپاشی است

مراسم احیاء شب بیست و سوم ماه رمضان در تهران

دلنوشته علی ربیعی به مناسبت شب قدر/ می خواهم برای عزیزانم به دعا بنشینم

تصاویر / مراسم احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در گلزار شهدای علی بن جعفر (ع)

روز قدس مسئله فلسطین را جهانی کرد / اسرییل از درون و بیرون در معرض فروپاشی است

تصویر/ برگزاری مراسم لیالی قدر در فضای باز شهر بوشهر

لیالی قدر، شب بیست و سوم - دانشگاه تهران

احیای شب بیست و سوم ماه رمضان در آستان مقدس امام زاده اسماعیل(ع)

تصویر/ ترتیل خوانی قرآن در حسینیه ثارالله بوشهر

روانی و آسانی در شعر سعدی موج می زند/ بوستان کتابی اخلاقی

روانی و آسانی در شعر سعدی موج می زند/ بوستان کتابی اخلاقی