موضوعات داغ: - ليگ قهرمانان آسيا - ليگ قهرمانان - قهرمانان آسيا - حقوق بازنشستگان - تيم فوتبال استقلال - اساتيد دانشگاه - فوتبال استقلال - دانشگاه پيام نور - كميسيون اقتصادي - افزايش حقوق بازنشستگان - بورد دندانپزشكي - ترنسفرماركت - فرمانده عمليات بغداد - ساعات كاري ادارات - بيني قيمت طلا - لايحه كاهش ساعت كار زنان - غواص - حبيب الله شيرازي - بليت پرواز - تعميرات لپ تاپ - پرسپليس - سيل در سيستان و بلوچستان - بندرگناوه

مطالب مرتبط:
نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد
نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد
نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد
نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد
نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد
-157 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
شنبه، 25 مرداد 1399 ساعت 11:502020-08-15بين الملل

نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد


«کودتای 25 مرداد 1332 پروژه ای نافرجام برای سرنگونی دولت محمد مصدق بود که با طراحی و پشتیبانی مالی سازمان مخفی اطلاعات بریتانیا و سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا و با فرمان محمدرضا پهلوی شکل گرفت که با شکست روبه رو شد.

- آفتاب نیوز : " کودتای 25 مرداد 1332 پروژه ای نافرجام برای سرنگونی دولت محمد مصدق بود که با طراحی و پشتیبانی مالی سازمان مخفی اطلاعات بریتانیا و سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا و با فرمان محمدرضا پهلوی شکل گرفت که با شکست روبه رو شد.

نقشه کودتا با همکاری بریتانیا و آمریکا طرح شد و پس از چند بار بازبینی و رایزنی با مقامات اصلی به تصویب رسید.

نقشی که برای شاه در نظر گرفته شده بود، امضای فرمان برکناری مصدق و نیز امضای فرمان گماشتن سپهبد زاهدی به جایگاه نخست وزیری بود.

اشرف پهلوی که به درخواست مصدق به خارج از کشور رفته بود، با مقامات آمریکایی و انگلیسی در سوییس دیداری داشت و سپس با استفاده از نام خانوادگی شوهرش به ایران بازگشت و در مدت کوتاهی که فرصت داشت، شاه را در جریان طرح کودتا گذاشت و با آشکارشدن حضورش دوباره ناچار به خروج از کشور شد.

شاه پس از تردیدهای نخستین، به امضای فرمان ها رضایت داد.

بعدها روشن شد که شاه در واقع دو ورقه سفید را امضا کرده بود تا کودتاگران آن چه را لازم است بر بالای امضای او بنویسند.

کودتای 25مرداد1332 به گونه ای برنامه ریزی شده بود که شایسته نام کودتا باشد؛ این کودتا تمام ویژگی های یک کودتای کلاسیک را داشت و از ماه ها قبل به دقت تدارک دیده شده بود.

کودتا، ابتدا توسط انگلیس ها تحت عنوان عملیات چکمه به رهبری وود هاوس سر جاسوس انگلیسی، تدارک دیده شده و پس از پیوستن آمریکا به نقشه کودتا و دخالت سیا، تحت عنوان عملیات آژاکس، مشترکا روی آن کار شد.

سپس در ایران با عوامل کودتا مورد بررسی دقیق زمینی قرار گرفت و به دست گارد شاهنشاهی مجهز به تانک و مسلسل و در خفا برای نیمه های شب 24 به 25 مرداد برنامه ریزی شده بود.

قرار بود با انجام آن در نیمه شب، سحرگاه مردم تهران و شهرستان ها با حکومت نظامی و دولت سرلشکر زاهدی، سر از خواب بلند کنند.

افسران سازمان نظامی حزب توده ایران که عضو گارد شاهنشاهی بودند، خبر این کودتا را از طریق شبکه حزبی به حزب توده ایران می رسانند.

سرهنگ مبشری، دبیر سازمان نظامی حزب توده ایران، با جزییات ازطریق تلفن طرح کودتا را به آگاهی مصدق می رساند و این چنین کودتا خنثی می شود.

اما آیا واقعا اشرف از آمدنش به ایران قصد داشت در کار دولت ملی مصدق خللی ایجاد کند؟ و آیا سفر او به ایران یک تصمیم شخصی اشرف بود یا تدارکی ویژه برای کودتای 25 مرداد محسوب می شد؟ ماجرای به ایران آمدن اشرف یکشنبه چهارم مردادماه1332روزنامه اطلاعات دو خبر نخست خود را به بازگشت غیر منتظره و البته غیر قانونی اشرف پهلوی به ایران اختصاص داد.

در کنار این خبر نیز کادری دیگر به اعلامیه دربار شاهنشاهی اختصاص داده شده بود؛ اعلامیه ای که نشانگر دستپاچگی دربار برای این ورود ناگهانی و هراس شاه از واکنش دکتر مصدق به آن است.

متن اعلامیه به این شرح است: نظر به اینکه والاحضرت اشرف پهلوی بدون اجازه از پیشگاه مبارک همایونی و بی اطلاعی قبلی دربار شاهنشاهی دیروز [سوم مرداد 1332] بعدازظهر به وسیله هواپیما به تهران وارد شدند، با کسب اجازه از پیشگاه مبارک همایونی به معظم الیها ابلاغ شد که فورا از ایران خارج شوند و از این پس نسبت به هر یک از افراد خاندان جلیل سلطنت که رعایت تشریفات و مقررات مربوط به وزارت دربار که بستگی به حیثیت مقام شامخ سلطنت دارد، ننماید با سخت ترین ترتیب عمل خواهد شد.

[امضا] کفیل وزارت دربار شاهنشاهی– ابوالقاسم امینی متن اعلامیه به وضوح نشان می دهد که شاه از واکنش احتمالی نخست وزیر وقت به این سرپیچی قانونی تا چه اندازه بیمناک است؛ چراکه خواهر و مادر او درست یک سال پیش از آن [دهم مرداد31] به دستور دکتر مصدق از ایران اخراج شده اند؛ آن هم به اتهام سنگین کارشکنی و دخالت در امور مملکت و بیشتر بابت شائبه هایی مبنی بر در کار بودن دست این دو در روی کار آمدن قوام که منجر به قیام خونین 30 تیر ماه 31 شد.

پس از گذشت یک سال، اشرف پهلوی بدون کسب اجازه از دولت و بدون اطلاع دربار به ایران برگشته بود و بعید نبود این اقدام او منجر به برآشفتن نخست وزیر پرطرفدار نهضت ملی می شد.

برای همین هم دربار بلافاصله با انتشار اعلامیه فوق الذکر از این موضوع اعلام برائت کرد.

دلایل ظاهری بازگشت به ایران در همان روز نخست انتشار خبر بازگشت اشرف، خبرنگار اطلاعات احتمال داد که برخی مقامات دولتی و وزارت خارجه از این سفر مطلع باشند؛ چراکه در این قبیل موارد که افراد خاندان سلطنتی بخواهند به ایران مراجعت کنند، از طرف نمایندگی سیاسی ایران که باید ویزای ورود به ایران را بدهد از وزارت امور خارجه کسب تکلیف می شود و بعد ویزا داده می شود و با توجه به این که ورود والاحضرت اشرف به تهران با هیچ گونه اشکالی از قبیل نداشتن ویزا یا اجازه ورود و.

مواجه نشده است؛ بنابراین می توان حدس زد که مقامات دولتی از این موضوع مطلع بوده اند.

به نوشته روزنامه اطلاعات این مقامات مطلع درباره چرایی این سفر نیز توجیهاتی دارند: مقامات مطلع .

علت اطلاع دولت [از این سفر] را چنین توجیه می کنند که والاحضرت از چند سال قبل مبلغ پنج میلیون ریال به بانک کشاورزی بدهکار بوده که این مبلغ با منافعی که بر آن اضافه شده و زیان های دیرکرد و .

اکنون به شش میلیون ریال رسیده است.

گویا اقداماتی از طرف بانک برای اخذ وجه مذکور به عمل آمده و والاحضرت اشرف برای فروش قسمتی از املاک و مستغلات خود و تأدیه قرض بانک کشاورزی با اطلاع دولت به ایران آمده و به زودی پس از تهیه مقدمات امر و ترتیب کار خود به پاریس مراجعت خواهد کرد و به همین مناسبت بلیط هواپیمای والاحضرت اشرف دوسره است.

اما روایتی که کیهان، مورخ چهارم مرداد 32، درباره علت بازگشت اشرف به کشور از زبان خود اشرف در ملاقات با امینی به دست می دهد، با آن چه روزنامه اطلاعات به نقل از چند مقام مطلع نوشته، متفاوت است.

اشرف به امینی می گوید: من قصد خاصی از آمدن به ایران ندارم.

فقط آمده ام از محل فروش اموالم مبلغ 20 هزار دلار تهیه کنم و برای معالجه فرزندم که مدت هاست مبتلا به سل استخوانی است و در سوییس بستری است و اخیرا هم بیماری اش شدت یافته ببرم.

وضع مزاجی پسرم وخیم است و اطبای معالج نظر داده اند که بیماری او در ظرف چندماه در یکی از بیمارستان های نیویورک قابل علاج است و این کار هم 20هزار دلار خرج دارد.

واکنش دکتر مصدق همان طور که شاه تصور می کند، واکنش دکتر مصدق به این ماجرا کاملا قاطعانه و بی رودربایستی بود.

او در ملاقات با امینی می خواهد که اشرف هر چه سریع تر ایران را ترک کند.

بعد هم بلافاصله به سرهنگ اشرفی، فرماندار نظامی، دستور می دهد که شخصا اشرف پهلوی را ملاقات و جریان را به او ابلاغ کند.

بنا بر گزارش اطلاعات سرهنگ اشرفی ساعت یک بعدازظهر به ملاقات اشرف می رود و دستور دکتر مصدق را به او ابلاغ می کند ولی اشرف به عنوان این که به میهن خویش وارد شده و کسی نمی تواند مزاحم او شود، از پذیرفتن ابلاغیه خروج از ایران امتناع می کند.

سرهنگ اشرفی موضوع را به اطلاع آقای نخست وزیر می رساند.

نخست وزیر بلافاصله دستور به قطع تلفن های عمارت شاهپور غلامرضا که اشرف در آن اقامت دارد، می دهد که او نتواند با بیرون تماس بگیرد.

عده ای سرباز را نیز از فرمانداری نظامی برای محافظت در اطراف محل اقامت او اعزام می کند.

سپس مجددا در تماسی تلفنی با امینی بر موضوع خروج اشرف از ایران تأکید و به او امر می کند که اشرف باید هرچه زودتر ایران را ترک کند؛ خواه حاضر به قبول این امر بشود یا نشود.

همچنین قرار می شود برای تسریع این امر دولت مقدمات تهیه گذرنامه اشرف پهلوی را به سرعت فراهم کند.

ساعت پنج بعدازظهر امینی برای دومین بار با نخست وزیر ملاقات و برای سومین بار راجع به بازگشت اشرف پهلوی با او مذاکره می کند.

نتیجه این ملاقات این است که در بعدازظهر همین روز اشرف پهلوی ایران را ترک کند، برای همین هم گذرنامه او تا ساعت شش عصر آماده می شود اما هواپیما جای خالی ندارد و پرواز به چهارشنبه، ششم مرداد، موکول می شود.

در نهایت خواهر دوقلوی شاه در ساعت شش ونیم بعدازظهر پنج شنبه هشتم مرداد 1332 با هواپیمای اس.

ا.

اس تهران را به مقصد ژنو ترک می کند و به این ترتیب پنج روز پرالتهاب برای دربار با این پرواز به پایان می رسد.

روایت روزنامه آلمانی از حضور ناگهانی اشرف در ایران اما در این بین توجه به مطلب مجله خواندنی ها به تاریخ سه شنبه 20 مرداد 1332 که ترجمه مطلب یک روزنامه آلمانی است، خالی از لطف نیست.

یک روزنامه آلمانی در همان زمان نوشته بود: مصدق و اشرف به قدری از یکدیگر متنفرند که اگر دست شان برسد، حاضرند سر یکدیگر را به دست خود ببرند؛ لیکن هنوز بخت و اقبال و جریانات سیاسی دراین باره کمترین مساعدتی با اشرف ننموده است و این مصدق است که هر روز به نحوی دشمن خود را زجر می دهد.

در هفته گذشته اشرف بدون این که به دستورات دربار ایران و مصدق درباره خود وقعی بگذارد، ناگهان به تهران آمد.

درباره علت این اقدام او مطالب زیادی در ایران گفته می شود؛ لیکن قدر مسلم این است که خواهر شاه ایران تنها برای معالجه فرزندش پول نمی خواست، زیرا اگر واقعا برای معالجه فرزند پول می خواست، این پول را از همان کسانی که در پاریس با او آشنا هستند به اعتبار خود یا خانواده سلطنتی می توانست قرض کند.

در حال حاضر اشرف مبلغ یک میلیون تومان به پول ایران به یک نفر بازرگان مکزیکی بدهکار است که در کازینوی مجلل کان که اشرف اغلب به آنجا می رود در پای میز رولت آن را باخته است؛ بنابراین مراجعت پنهانی اشرف که این همه مصدق و شاه را عصبانی نمود که حتی اشرف را با تمام اصراری که نمود به ملاقات برادر خود موفق نساخت، علاوه بر تهیه پول برای جبران باخت قمار علل سیاسی بسیاری داشت که یکی از آنها دعوت آیت الله کاشانی از او برای یک همکاری شدید و صمیمانه در این مرحله حساس برای ساقط کردن حکومت مصدق بود، زیرا از آنجا که اکثر رجال ایران در حال حاضر نمک پرورده این زن هستند، مخالفین دولت در این موقع باریک که مبارزه به مراحل قطعی و خطرناک نزدیک شده است، به فکرشان رسید که از وجود اشرف استفاده کرده و از او که با تمام قوای خود حاضر است در مبارزه با مصدق جان خود را نیز فدا کند، استمداد بطلبند و اشرف این دعوت را به طوری حسن استقبال کرد که عصبانیت دربار و دولت را در قبال آن هیچ می دانست.

لیکن هنوز پایش از هواپیما به روی زمین نرسیده بود و نفسی به راحتی نکشیده بود که مصدق یک بار دیگر او را با شدت هرچه تمام تر سرکوب نمود و این بار به طوری ضربت بی رحمانه و کاری را بر پیکر این زن وارد آورد و به طوری او را با خفت و تحقیر از ایران اخراج کرد که گمان می رود دیگر هرگز روی بازگشت به وطن خود نداشته باشد و حتی می گویند که اعلامیه ای که دربار ایران در خصوص ورود اشرف و خروج او در جراید منتشر کرد، به خط و انشای خود مصدق تهیه و به دست وزیر دربار داده شده بود.


کلید واژه ها: سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا - اطلاعات - محمدرضا پهلوی - پشتیبانی مالی - آمریکا - سازمان - بریتانیا - فرمان - کودتا - پهلوی - محمد مصدق - مصدق - محمد - مرداد - مقامات آمریکایی - محمدرضا - مقامات - طراحی - پروژه - مرکزی - نخست وزیری - رفته - شکست - اشرف - مالی - دولت - آمریکایی - انگلیسی - برکناری - بازبینی

آخرین اخبار سرویس:
آمریکا شرکت چینی SMIC را تحریم کرد

در حمله داعش در نیجریه 30 تن کشته شدند

هواپیماهای ترکیه شمال عراق را بمباران کردند

سودان اذعان دارد عادی سازی به حذف نامش از لیست سیاه آمریکا سرعت می بخشد

تصاویری از سگ کرونایاب

جانسون خواستار غلبه کشورها بر اختلافات علیه یکدیگر شد

آماده باش نیروهای امنیتی عراق برای دور تازه اعتراضات مردمی

ابراز تاسف سعد حریری از شکست ابتکار عمل ماکرون/ تأکید عون و بری بر پایبندی به این ابتکارعمل

روزنامه اسپانیایی: ترامپ با زیر سوال بردن انتخابات، دموکراسی را نابود می کند

عادی‎سازی روابط با اشغالگران دوامی ندارد

سودان اذعان دارد عادی سازی به حذف نامش از لیست سیاه آمریکا سرعت می بخشد

واکنش سعدالحریری به استعفای دولت و شکست مکرون

خنثی سازی 41 عملیات انتحاری داعش و القاعده و بازداشت 2400 تروریست

سودان اذعان دارد عادی سازی به حذف نامش از لیست سیاه آمریکا سرعت می بخشد

الکاظمی تعدادی از فرماندهان نظامی را برکنار کرده است

استخدام کارشناس حسابداری در شرکت پخش زرسیما ایرانیان در تهران

ترامپ: بعد انتخابات، توافق با ایران را سخت می کنم

مفتی جعفری لبنان: انصراف ادیب از تشکیل کابینه فاجعه و انفجار ابتکار فرانسه است

کشته شدن 5 معترض در حمله نیرو های امنیتی مصر

در حمله داعش در نیجریه 30 تن کشته شدند

سودان اذعان دارد عادی سازی به حذف نامش از لیست سیاه آمریکا سرعت می بخشد

شبکه اسراییلی: سودان اذعان دارد عادی سازی به حذف نامش از لیست ترور آمریکا سرعت می بخشد

برپایی نمایشگاه سلاح و تجهیزات نظامی در سردشت

بغداد توافق افزایش صادرات نفت با اوپک پلاس را تکذیب کرد

قطعه ای از جنگ

فیلم| سریال آتش سوزی‎ها در آمریکا؛ «باب کت» هزاران نفر را در کالیفرنیا و اورگن آواره کرد

چین واردات نفت خود از آمریکا را افزایش داد

رایزنی روحانی با وزیر خارجه عراق در تهران

حمله جنگنده های ترکیه به مناطقی در اقلیم کردستان

فرانسه هرگز لبنان را تنها نخواهد گذاشت

خواهر ماریا کری در 12 سالگی می خواست او را بفروشد

سگ رباتیک سرگردان در کانادا

آینده روابط سوییس با اتحادیه اروپا، در گرو نتایج همه پرسی

تاکید آلمان برای اصلاحات گسترده در شورای امنیت/ کرسی های دائم باید افزایش یابد

پنج رویداد جهان

گل سردار آزمون به اوفا (ویدیو)

سفر هوایی به عتبات عالیات در ایام اربعین نداریم

دیدار وزیر خارجه عراق با رییس جمهور

آمریکا یک شرکت چینی را تحریم کرد

سازمان ملل متحد خواهان پایان درگیری ها لیبی

دستور توقف پرواز هواپیماهای «آنتونوف-26» در اوکراین صادر شد

پاکستان: مواضع ما در حمایت از برجام، تغییرناپذیر است

منبع نزدیک به مکرون: فرانسه هرگز لبنان را رها نخواهد کرد

دیدار فواد حسین با روحانی

نبیه بری: طرح فرانسه روح و جوهر اصلاحات است

سرکوب اعتراضات ضد عادی سازی روابط در خارطوم

روسیه و چین مانع از انتشار گزارش انتقادی سازمان ملل درباره تحریم تسلیحاتی لیبی شدند

رژیم صهیونیستی پس از یک سال پیکر زن شهید فلسطینی را تحویل داد

نانسی پلوسی خطری برای دموکراسی آمریکاست

همکاری با ریاض از نیروهایمان در برابر انصارالله محافظت می کند

بررسی 4 عامل احتمالی سقوط هواپیمای نظامی

تظاهرات مردم حومه جنوبی الحسکه علیه قسد و نیرو های آمریکایی

مقام های شهر پورتلند در تدارک برای مقابله با تجمع راستگرایان حامی ترامپ

حضور نظامی آمریکا در سوریه غیرقانونی است

از بحران کووید برای بهتر شدن استفاده کنید

الکاظمی تعدادی از فرماندهان نظامی را برکنار کرده است

جان سیاهپوستان مهم است، اعتراضات در خیابان های آمریکا همچنان ادامه دارد

به دنبال شراکت استراتژیک با یونان هستیم

کشته شدن 15 تن در حمله افراد وابسته به داعش در نیجریه

نخست وزیر لبنان استعفا داد

استخدام دندانپزشک عمومی پروانه دار جهت کار در کلینیک در تهران

ابراز تاسف سعد حریری از شکست ابتکار عمل ماکرون

دیوید اتنبرو؛ بزرگترین مستندساز حیات وحش

هشدار؛ وضعیت قرمز

عادی سازی روابط با اسراییل؛ شرط آمریکا برای خروج از عراق

پیغام فتح| برنوهای ایرانی در مقابل ارتش صدام

قرار دادن «انصارالله» در فهرست سازمان های تروریستی

شمار قربانیان کرونا در جهان به مرز یک میلیون نفر نزدیک شد

تظاهرات گسترده یمنی ها در صنعاء

سرعت بالای گسترش کرونا در زندان های آمریکا

منبع نزدیک ماکرون: فرانسه، لبنان را تنها نمی گذارد

ابتلای 108نفر دیگر به کرونا در جمهوری آذربایجان

مظنون اصلی حمله پاریس مسئولیت این کار را برعهده گرفت

افسس، شهری یونانی در ترکیه + عکس

آمریکا یک شرکت چینی را تحریم کرد

بمب افکن ها و هواپیماهای آمریکا، چین و ژاپن نزدیک تایوان پرواز کردند

یمن| خنثی سازی 41 عملیات انتحاری داعش و القاعده و بازداشت 2400 تروریست

60 هکتار از جنگل های بانه علیه آفت لورانتوس سر شاخه زنی شد

بررسی 4 عامل احتمالی سقوط هواپیمای نظامی

کناره گیری مصطفی ادیب از تشکیل دولت لبنان

از دوئل مناظره ها تا ادامه ناآرامی ها در آمریکا

بازداشت بیش از 10 تن در بلاروس

لندن باردیگر صحنه اعتراض مخالفان محدودیت های کرونایی شد

پلمب 500 واحد متخلف کرونایی در یزد

مروری بر سلسله عملیات های «والفجر» +فیلم

عکس| لوگوی جدید وزارت خارجه کپی از آب درآمد!

بمباران شمال عراق از سوی جنگنده های ترکیه

دنبال تغییر نظام پادشاهی در عربستان هستیم

«جان سیاهپوستان مهم است»، اعتراضات در خیابان های آمریکا همچنان ادامه دارد

ببینید | آمریکا در آستانه جنگ داخلی؟

تقابل «سوخو-27» روسیه با جنگنده های «اف-18» کانادا نزدیک رومانی

کناره گیری مصطفی ادیب به معنای «خیانت جمعی» احزب لبنان است

نمایندگان دو جنبش فتح و حماس در دوحه قطر دیدار کردند

هشدار دارویی آمریکا به ترکیه

نخست وزیر مجارستان: مطمئن هستم ترامپ پیروز می شود

چین واردات نفت خود از آمریکا را افزایش داد

جو بایدن، پوتین را تهدید کرد!

حسان دیاب: رایزنی های الزام آور پارلمانی سریعا شروع شود

عادی سازی روابط برخی کشورهای عربی با رژیم صهیونیستی محکوم شد

ترامپ به دنبال همداستانی با طالبان یا صلح در افغانستان؟

نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد

نقش اشرف پهلوی در کودتای 25 مرداد