مطالب مرتبط:
حضور مستند «کودتای 53» در رقابت جوایز اسکار 2021
خبر ذخیره سازی شده توسط zangiabadi zangiabadi (zangiabadi) در تاریخ 991207-12:15
جمع آوری بیش از 3 میلیارد و 600 میلیون ریال کمک های مردمی در خمام/100 دانش آموز نیازمند منطقه از تبلت و گوشی هوشمند بهره مند شدند
سیّد مرتضی علم الهدی از برجستگان تاریخ اسلام و از مفاخر علمی به شمار می رود
انسانی برفراز تاریخ؛ رازکاوی ناموری امام علی(ع)
-113 5 + 1
یارانه ها
مسکن مهر
قیمت جهانی طلا
قیمت روز طلا و ارز
قیمت جهانی نفت
اخبار نرخ ارز
قیمت طلا
قیمت سکه
آب و هوا
بازار کار
افغانستان
تاجیکستان
استانها
ویدئو های ورزشی
طنز و کاریکاتور
بازار آتی سکه
جمعه، 8 اسفند 1399 ساعت 11:352021-02-26ورزشي

مناظره به بهانه 100 سالگی کودتای رضاخان/ در میانه تاریخ گویی «صدا وسیما» و مستند سازی «من و تو»


برخی این روزها به دنبال دموکراسی چکمه پوش هستند/ لطف الله آجدانی: اگر کودتای رضاخان انگلیسی بود، مشروطه هم انگلیسی است - مناظره به بهانه 100 سالگی کودتای رضاخان/ در میانه تاریخ گویی صدا وسیما و مستند سازی من و تو " مجید تفرشی: برخی این روزها به دنبال دموکراسی چکمه پوش هستند/ لطف الله آجدانی: اگر کودتای رضاخان انگلیسی بود، مشروطه هم انگلیسی است در یکصدسالگی کودتای 1299، انجمن اندیشه و قلم، نشستی را به صورت مجازی در اینستاگرام، برگزار کرد با عنوان کودتای 1299 رضاخان؛ یک بستر و چند رویا که در آن، دکتر مجید تفرشی تاریخ نگار و سندپژوه از لندن و دکتر لطف الله آجدانی مورخ و پژوهشگر تاریخ از تهران با یکدیگر مناظره داشتند.

به گزارش سایت قطره و به نقل ازعصر ایران، در ابتدای نشست، مهرداد خدیر روزنامه نگار بعنوان مدیرجلسه از میهمانان پرسید: کودتای سوم اسفند 1299 ماهیت ایرانی داشت یا انگلیسی و نقش اول آن را سیدضیا داشت با رضاخان؟ اگر ماهیت کودتا را انگلیسی بدانیم، سناریونویسی را به سفارت بریتانیا در تهران نسبت بدهیم یا به وزارت خارجه انگلستان یا دستگاه های دیگر انگلیسی؟ کودتای سوم اسفند 1299، اجتناب ناپذیر بود یا نه؟ می شد اهداف مثبتی که برخی برای کودتا برمی شمرند بدون کودتا در ایران رخ دهد؟تفرشی: رضاخان به ابزار فوتبال سیاست داخلی تبدیل شدهدکتر مجید تفرشی، برای شروع بحث با تأکید بر اینکه با گذشت 100 از کودتای سوم اسفند، همچنان بحث روز و جاری ماست ، دلایل این موضوع را هم کاربردی و هم دلایل آینده پژوهی دانست و افزود: به مدد چهاردهه تاریخ نگاری داخلی و در سال های اخیر تاریخ نگاری شبکه های فارسی زبان خارجی، موضوع کودتای 1299 و رضاخان به ابزاری برای فوتبال سیاسی داخلی و جنگ نیابتی تبدیل شده است؛ اگر رضاشاه را بد می خوانیم برای آن است که می خواهیم از آن برای وضع موجود بهره ببریم و اگر خوب است برای اینکه وضع موجود را می خواهیم بر اساس آن تقبیح تا توجیه کنیم.

بنابراین تاریخ و واقعیت ماجرا خیلی وقت ها نادیده گرفته می شود.

ضمن اینکه با مستندهای شبکه های فارسی زبان خارج کشور که روی دوم سکه تبلیغات تاریخی رسمی داخل ایران هست به علاوه کتاب اخیر آقای زیباکلام این بحث داغ تر شده و متاسفانه یا خوشبختانه در محدوده تاریخ نگاری باقی نمانده و به یک هیاهوی سیاسی از هر دو طرف تبدیل شده است.

کاش وزارت ارشاد درباره کتاب زیباکلام نابخردی نمی کردوی با اشاره به کتاب اخیر دکترصادق زیباکلام درباره رضاشاه گفت: نمی خواهم وارد ارزیابی کتاب آقای زیباکلام بشوم، دوست داشتم با ایشان صحبت کنم که ایشان علاقه نداشتند اما ای کاش وزارت ارشاد این نابخردی را نشان نمی داد و کتاب ایشان را توقیف نمی کرد که اولا تیراژش 10برابر بشود و درثانی، طبق معمول به این نتیجه برسیم که چون من مظلومم پس برحقم.

ای کاش می شد در یک فضای سالمتر و متوازن تری درباره اش صحبت کرد.

برخی این روزها به دنبال تکرار کودتای 1299 هستندتفرشی در پاسخ به سوال مجری گفت: شاید این سوال نادقیقی باشد که کودتا انگلیسی بود یا ایرانی.

اختلاف نظر در منشأ کودتا وقتی پیش می آید که شما تصور کنید منشأ کودتا حتما باید یا داخلی باشد یا خارجی و ضمنا اگر قرار باشد خارجی ها و حکومت بریتانیا در آن دخالت داشته باشد حتما باید از طریق وزارت خارجه و دستگاه دیپلماسی آن باشد.

درصورتی که این بدفهمی اگر از روی غرض نباشد، از روی نادانی است.

وی با بیان اینکه سیاست بریتانیا در قبال ایران در سال های جنگ جهانی اول و بعد از آن و حداقل تا اوایل سلطنت رضاشاه، مبتنی بر چندلایه است ، این لایه ها را اینگونه برشمرد:- دستگاه دیپلماسی یعنی وزیر مختار یا سفیر کبیر که نورمن است.

از طرفی، بخاطر جنگ جهانی اول و تبعات آن، انقلاب اکتبر و فروپاشی عثمانی، در اکثر ولایات ایران حتی ولایات کم اهمیت تر، هم کنسولگری وجود داشت هم خبرچین های محلی که بعضی در خدمت دستگاه دیپلماسی بودند، بعضی در خدمت دستگا ه امنیتی، بعضی در خدمت دستگاه نظامی و برخی در خدمت دستگاه نظامی امنیتی.

- حضور چندجریان نظامی انگلیسی در ایران از جمله ارتش خصوصی بریتانیا در ایران یا پلیس جنوب ایران که برای حفاظت از خلیج فارس و نفت بودند و نیروهای شمال غرب و شمال شرق با هدف امنیت داخلی ایران در قبال شورش های محلی، مقابله با گسترش جنگ داخلی روسیه به داخل ایران و منافع بریتانیا.

- پول ایران در آن شرایط در اختیار یک مثلث بود که ضلع اول شرکت نفت انگلیس و ایران، ضلع دیگر بانک شاهی و ضلع سوم، مستشاران اقتصادی و مالی انگلیسی در ایران بودند.

هرگونه فعل و انفعال مالی ایران باید از طریق آنها انجام می شد و بر اساس اسناد کاملا در خدمت منویات بریتانیا بوده است.

- وزیر خارجه انگلیس در دوران کودتای سوم اسفند، فردی است جاه طلب که سودای نخست وزیری دارد.

وزیر جنگ هم چرچیل است که او نیز جاه طلب است و راجع به ایران نظر خاص دارد.

همچنین دستگاه های امنیتی.

- پارلمان و دربار و گروه های لابی، اتاق های فکر و اندیشکده ها.

وی در این باره افزود: وقتی ادعا می شود روح بریتانیا از کودتا خبر نداشت اولین سوال این است کدام بریتانیا و کدام لندن؟ ، تصور ما این است که لندن منحصر در نورمن و .

است؟ این تصور اگر روی غرض نباشد حتما از روی نادانی است.

البته در داخل ایران فساد و ناامنی و ناکارآمدی دولت های ایرانی بوده اما نباید از فشارعوامل خارجی که عملا اجازه تشکیل دولت سالم مقتدر را به ایران نمی دادند غافل بود.

آنها دوست داشتند تا روی کارآمدن دولت مطلوبشان، دولت ها در حالت برزخی و مملکت در حال بحران باشد تا جایی که نخبگان ایرانی خواسته یا ناخواسته به به این شرایط سوق یابند که فقط با زور و دیکتاتوری فرهمند یا مشت آهنین یا مستبد مصلح می شود کشور را اداره کرد و قانون و پارلمان و دموکراسی مخل آسایش ملت اند و ملت با قانونمداری و براساس خردجمعی به جایی نمی رسد بلکه چکمه پوشی باید ایران را نجات دهد.

همان ادعای کسانی که امروز برای ایران دموکراسی می خواهند اما آرزویشان آمدن یک رضاخان دیکتاتور چکمه پوش است تا مشکلات را حل کند و راهکار را در تکرار کودتای سوم اسفند می دانند.

تفرشی با بیان اینکه بحث کودتای 1299 را باید در سه بعد، داخلی، منطقه ‎ای و بین المللی بررسی کرد ، گفت: بریتانیا پیروز جنگ جهانی اول بود ولی بشدت ضعیف شده و اشکالات زیادی داشت و نمی توانست در ایران با قدرت ادامه دهد، طبیعتا دنبال یک دولت مقتدر مستبد در جهت منافع خود بود و دنبال برون سپاری بودند؛ به همین دلیل قرارداد 1919 شکست خورد.

مساله خلیج فارس و نفت، هند، تعرضات شوروی جدید و مسائل مختلف بریتانیا باعث شده بود از یکسال قبل صحبت از یک دولت مقتدر و آهنین و دیکتاتوری در ایران مطرح شده بود که خیال بریتانیا را راحت کند.

اینها در مکاتبات انگلیسی به شدت واضح است.

دو هفته قبل از کودتا، چرچیل به ایران اولتیماتوم داده و تهدید می کند که اگر یک دولت قوی سر کار نیاید ما فکر دیگری خواهیم کرد.

تقریبا از سه ماه قبل از کودتا مدام در لندن و در تهران، هر روز ملاقات هایی صورت می گرفت و دیدگاه های مختلف راجع به اینکه چه کسی در ایران اوضاع را در دست بگیرد مطرح بود.

شایع ترین نام در این باره، نصرت الدوله فیروز فرمانفرما بود ولی مناسبات او با نورمن خوب نبود و از چشم نورمن افتاده بود؛ برای همین مذاکرات با دیگران صورت گرفت.

وی در پاسخ به این پرسش که نقش اول کودتا سیدضیاست یا رضاخان؟ ، گف: اگر الان از من بپرسند قوی ترین و پولدارترین اپوزیسیون جمهوری اسلامی در خارج از کشور کیست؟ می گویم سازمان مجاهدین خلق.

ولی همه می دانند سازمان مجاهدین خلق هیچ آینده ای برای حضور در ایران ندارد، با این حال، همچنان با او لابی و مغازله و رویش حساب می کنند؟ برای اینکه آنها تخریبچی خوبی هستند.

سیدضیا بخاطر ارتباطات سیاسی و تبلیغاتی و رسانه ای که داشت در ابتدای کودتا می توانست موفق باشد، ضمنا به خاطر شهرتی که در دفاع از منافع بریتانیا بخصوص در موضوع قرارداد داشت، بدنام شده بود ولی برای پیشبرد کودتا در تهران و در سپهر سیاسی ایران ضرورت داشت.

آجدانی: صغرای سخن آقای تفرشی را قبول دارم، ولی کبری را نهآجدانی هم در شروع سخنانش در پاسخ به پرسش مجری برنامه اظهار کرد: یکی از مشکلات اساسی که ما در ذهن و زبان این است که در بررسی متون و منابع تاریخی دچار افراط و تفریطیم و فکر می کنیم باید قطعا به یک پاسخ مشخص برسیم رضاخان مثبت بود یا منفی، شیخ فضل الله مثبت است یا منفی، کودتا انگلیسی است یا ایرانی.

من با این دگماتیسم و مطلق انگاری دور از واقعیت های تاریخی ارتباطی ندارم.

اینها انحراف در ذهن و زبان ماست.

کودتای 1299 در اثر دو دسته عوامل داخلی و خارجی شکل گرفت.

به نظرم آقای تفرشی هم بر این باورند که نمی شود شکل گیری کودتا را به یک مجموعه از عوامل داخلی یا خارجی محدود کرد؛ اما اختلاف من و ایشان بر سر میزان اثر عوامل است.

آیا مشروطیت هم انقلاب انگلیسی بود؟پس از ناکامی های انقلاب مشروطه، در خلال سال های 1285 تا 1299 با بحران های داخلی و برخی تحولات خارجی اثرگذار در داخل ایران مواجهیم؛ ضعف حکومت مرکزی، ناکارآمدی سیستم اداری قاجاریه بعد از مشروطیت، سرخوردگی مشروطه خواهان از برنیامدن آرمان ها، افسارگسیختگی های سیاسی اجتماعی اقتصادی، قحطی و خشکسالی، بیماری بعد از جنگ جهانی اول، عدم امنیت در مرزها و راه ها، گسترش پدیده راهزنی و شرارت.

اینها منجر به نارضایتی عموم مردم ایران شده بود و همه از عالم و عامی و امی و روحانی و مکلا، میل به تغییر داشتند.

من با آقای کاتوزیان هم عقیده هستم که جامعه ایرانی چنان مستاصل از نابسامانی ها شده بود که هرگونه تغییر از راه اصلاح را ناممکن می شمرد و منتظر یک ناجی و قهرمان بود.

به مطبوعات و آثار ادبی آن دوران مراجعه کنید، همه به جستجوی امنیت بعنوان راهکار فوری برای جامعه بی رمق ایران بودند.

من هم در یک مناظره به آقای زیباکلام گفتم این سخن که روح بریتانیا از کودتا خبر نداشت، کاملا دور از واقع است؛ اما برخی واژه ها را باید درست تفسیر کنیم: دخالت، حمایت و وابستگی .

به اتکای اسناد متقن معتقدم روح انگلستان از کودتا خبر داشت، دخالت و حمایت هم داشت، اما این الزاما به منزله وابستگی تمام عیار کودتا و سرسپردگی رضاخان به انگلستان نیست.

من صغرای سخن آقای تفرشی را قبول دارم ولی کبری را نمی پذیرم.

وی به متونی از حسین مکی، یحیی دولت آبادی و ملک الشعرای بهار درباره وضعیت آستانه کودتا ارجاع داد و خطاب به مجید تفرشی گفت: به قول حضرتعالی براساس اسناد موجود، حداکثر عقبه خبردار بودن انگلستان از کودتای 1299، نهایتا تا سه ماه قبل از اسفند 99 است ولی تلاش ها و تکاپوها برای تغییر وضع موجود، دامنه و درازای یکساله و یکسال و اندی قبل از کودتا دارد.

انگیزه های داخلی قبل از اینکه انگلستان به مقوله ای به نام کودتا بپردازد، در ایران شکل گرفته بود.

مدافعان انگلیسی بودن رضاخان و کودتا به این پرسش ها پاسخ دهند:آجدانی ادامه داد: فرض می گیریم بقول امثال موسی حقانی، حدادعادل، بهمن قاجار، خسرومعتضد و تا حدی شما، کودتای 1299 نسخه از قبل پیچیده شده انگلستان باشد؛ اما به این سوالات پاسخ بدهید: اگر کودتا یک برنامه از قبل تعیین شده بود، چرا ما شاهد حضور افراد ضدانگلیسی در کودتا هستیم؟ چرا مسعودخان کیهان وزیر جنگ دولت کودتا، از افسران برجسته کمیته مقاومت ملی در برابر انگلستان در کرمانشاه در خلال جنگ جهانی اول بود؟ دستگیری شخصیت های انگلیسی از سوی کودتاگران مانند نصرت الدوله فیروز چطور توجیه می شود؟ چرا اگر این کودتا یک بسته انگلیسی بود، از عوامل سرسپرده قابل اعتماد خودشان از جمله نصرت الدوله فیروز استفاده نکردند؟ دلیل تعلل 15 روزه انگلستان برای تأیید دولت سیدضیا چیست؟ اگر کودتا یک بسته انگلیسی بود، چرا از آغاز بین سیدضیا و رضاخان اختلافات شدیدی بود؟ چرا پیش از رضاخان، نخست وزیری به احمد قوام السلطنه می رسد که نزدیکی اش به آمریکا زبانزد بود؟ .

مدعیان انگلیسی بودن رضاخان، خودرا به تغافل زده اند که قبل از رضاخان انگلیسی ها به سراغ چه کسانی رفتند؟ طبق همان اسناد وزارت خارجه فضل الله خان، غلامرضا خان، سردارمخصوص و دیگران چه کسانی بودند؟ کلنکل اسمایس قبل از رضاخان با اینها مذاکره کرده بود.

رضاخان نسخه از قبل پیچیده شده در یک برنامه مدون و هدفگذاری شده نبود.

چطور نورمن در چند گزارش علیه سیدضیا نگرانی خود را عنوان می کند؟ در یکی از گزارش ها وزیر مختار می گوید مقاصد سیدضیا انسان را به ادعای انگلوفیل بودن او به تردید وامی دارد.

کرزن تا آخر ماموریت یک بار به طور شفاف از کودتا و شخص سیدضیا و رضاخان حمایت نکرد.

انگلستان همچنین نسبت به حمایت روسیه از رضاخان بشدت بیمناک است تا حدی که نورمن حضور رضاخان را مغایر مصالح انگلستان معرفی می کند.

حتی بعد از برکناری سیدضیا، باز نورمن به صراحت می نویسد رضاخان علنا ضدانگلیس است و در تماس نزدیک با رتشتاین است.

تفرشی خطاب به آجدانی: شما دچار زمان پریشی هستیداین نشست از اینجا با اعتراض شدید مجید تفرشی به نسبت های آجدانی درباره دیدگاه های خود ادامه یافت که اظهار کرد: آقای آجدانی مطالبی را مدام به من نسبت می دهند که انگار من گفته ام مسائل داخلی کم ارزش بوده یا رضاخان جاسوس و گماشته بوده است.

این حرف ها تاریخ نویسی فرمایشی است.

وی همچنین بحث های آجدانی را گرفتار بلیه زمان پریشی دانست و گفت: ایشان بخیه به آبدوغ می زنند که ضدعلمی است.

چیزهایی که ایشان درباره رتشتاین می دانند یکهزارم آنچه من 30 سال است درباره او می خوانم و می نویسم نیست.

اینکه شما سروته ماجرا را به هم بدوزی و میانه ماجرا را رها کنی، می شود زمان پریشی که غیرعلمی است.

این اظهارات که قوام با آمریکایی ها بوده، یا نصرت الدوله از ابتدا انگلیسی بوده، خط کشی در تاریخ نگاری و همان تاریخ نویسی حزب اللهی است، شاید خروجی آن فرق داشته باشد ولی رویکردتان همان است.

اینکه سیاست انگلیس واحد بوده و هیچ اختلاف نظری هم نبوده، اینکه انگلیس اگر کاری را می خواسته در ایران بکند، می کرده و تمام، پلن ب هم نداشته و سوار موج هم نمی شده است.

اینها جزییاتی است که در تاریخ نگاری شما مغفول است تعمد هم دارید، شما بلدید، تاریخ نویس خوبی هم هستید، تعمد دارید برای اینکه با آن تئوری شما مغایرت دارد.

تفرشی افزود: قوام اهل مذاکره، گفتگو و پشت هم اندازی است، با همه می ساخته، رفتنش به سمت آمریکایی ها بعد از روی کار آمدنش است، قبلش اینطور نبوده.

من به شما گفتم لندن دوسال دنبال کودتا بود، بعد شما از زبان من می گویید سه ماه قبل؟ پیش چشمم به من دروغ نسبت می دهید.

نصرت الدوله از 1918 تا 1920 در لندن است، هفته ای یکبار با کرزن ملاقات دارد، نزدیک 100 ملاقات با کرزن دارد، با هم قرار می گذارند، منتها در تهران آیرونساید و نورمن با او مخالف اند.

شما وسط ماجرا را حذف می کنید و اول و آخر را به هم می چسبانید تا سناریوی دروغ درباره کودتا درست شود.

این شبیه همان تاریخ نویسی دروغی است که در داخل درباره رضاشاه شاهدیم.

تفرشی ابراز کرد: رضاخان یا سردارسپه، آدم بلندپرواز و جاه طلبی بود که توانایی های جدی داشت، این توانایی ها با اسمایس و آیرونساید و نورمن گره خورد.

کرزن با نورمن هم مشکل داشت و بسیار با هم بد بودند.

شما متأسفانه اسناد لورن را نخواندید.

شما یک سند و یک خط پیدا می کنید، ده ها و صدها سند حمایت لورن از رضاشاه در مذاکرات با خودش و مذاکرات با فروغی و مذاکرات با خزعل ندیدید، اگر خواستید برای شما می فرستم.

پروژه ای سیاسی به دنبال گره زدن مسائل 1299 به امروز استتفرشی خطاب به آجدانی گفت: تاریخ نگاری شما التقاطی و گزینشی است.

باید بگویم پروژه ای هست که وضع موجود امروز در ایران وضع بدی است و باید یک آرمان به دیکتاتور چکمه پوش بیاید تا وضع ایران از وضعیت موجود خارج شود، این یک پروژه سیاسی است و تاریخ اینجا قربانی می شود و من را هم اینجا می خواهید دروغ به من ببندید.

ولی تاریخ را قربانی نکنید و نام خودتان را مورخ نگذارید.

شما فکر می کنید سیاست های انگلیس و روس و غیره، خطی است و هیچ اختلاف نظری هم ندارند.

به خط کشی های قالبی ایدئولوژیک فحش می دهید ولی خودتان دقیقا در همین دام چاله افتادید.

آجدانی: رضاخان انگلیسی چرا پلیس جنوب را منحل کرد؟آجدانی در ادامه در پاسخ به تفرشی اظهار کرد: شما چرا هزار دانسته خود را به رخ می کشید؟ سوالاتی پرسیدم، پاسخ علمی بدهید.

می گویید من ابتدا و انتها را می گیرم و می چسبانم و وسط را رها می کنم، اتفاقا همان وسطی را که شما نگفتید من گفتم، همان نقطه چین هایی که در تفکر رسمی و در کتب درسی به نام ایجاز و اختصار ولی در واقع سانسور و جعل و تاریخ سازی است آنها را من جرأت دارم و می گویم.

اگر جنابعالی انتظار دارید مثل فلان مورخ اینجا و آنجا را با آب دهان بچسبانم، آجدانی از آن دست مورخ ها نیست و نان چنین تاریخی را نخورده.

اقدامات رضاخان برضد سیدضیا، درصورت فرض گماشته بودن هر دو از سوی انگلستان، چطور قابل توجیه است؟ رضاخان استخدام افسران انگلیسی را معادل فروختن روح ایران به خارجی ها قلمداد می کند.

او از همان آغاز بشدت دامنه نفوذ صاحب منصبان انگلیسی را در قزاقخانه کم می کند و جلوی نفوذ افسران سوئدی برای ژاندارمری را می گیرد،.

سفیر کبیر در نامه خود به وزارت خارجه انگلیس می گوید: برخورد سردار سپه با افسران انگلیسی بسیار نگران کننده است.

استقبال رضاخان از علمای ضدانگلیسی اخراجی از بین النهرین و عراق مثل آقای نایینی، سید موسوی اصفهانی و حمایت متقابل آنها به ویژه مراجع شیعه ایرانی مقیم نجف تا دهه اول چگونه توجیه می شود؟ اقدام رضاخان در انحلال پلیس جنوب بعنوان حافظ منافع نفتی انگلیس چطور؟ چطور می شود این همه تصادم منافع رضاخان به انگلستان را دید و همه را در چارچوب تئوری توطئه گذاشت که اینطور وانمود کردند تا رضاخان را به عنوان یک وطن پرست ایرانی به مردم ایران بقبولانند.

من با این تفکر رسمی مشکل دارم.

میرزاابوالقاسم خان کمال زاده که در آستانه کودتا منشی وقت سفارت آلمان است، می گوید رضاخان چند ماه قبل از کودتا، درخواست ملاقات با سفیر را داشته و در جلسه مذاکره به صراحت اعلام می کند سربازان ایرانی از حضور افسران روسیه تزاری در قزاقخانه و صاحب منصبان انگلیسی ناراضی هستند.

درخواست حمایت و کمک از دولت فخیمه آلمان می کند.

تفرشی: شما سازوکار نظامی بریتانیا را نمی شناسیدتفرشی اما در پاسخ به موضوع انحلال پلیس جنوب توسط رضاخان گفت: شما از سازوکار نظامی بریتانیا در ایران بخصوص در مناطق نفتی بی اطلاع هستید.

حداقل دو سال قبل از کودتای 1299 صحبت از انحلال پلیس جنوب است.

لحظه به لحظه مذاکرات و گفتگوها هست؛ بعد می گویید رضاشاه بعد از کودتا پلیس جنوب را منحل کرد؛ این زمان پریشی است.

این به اصطلاح خانم تاچر صرفه جویی در راستگویی است.

قرارداد 1919، شش ماه یا سه ماه قبل از کودتا تمام شده بود، خود دولت بریتانیا رسما و کرزن و مخالفینش در لندن می گوید این قرارداد دیگر احیا نمی شود.

علت رویکرد مثبت به کودتا اتفاقا مرگ قرارداد 1919 است.

اگر قرارداد 1919 موفق بود وثوق الدوله سر کار می ماند.

اینکه با ساده اندیشی یا ساده پنداشتن مخاطب، همه این قهرمانی ها را به رضاشاه نسبت بدهیم، بنوعی مودبانه صرفه جویی در راستگویی است البته غیرمودبانه هم می شود گفت.

سردارسپه یک افسر جاه طلب بود که برای خودش رویاهایی ملی و شخصی داشت، طبیعی است سراغ آلمان ها و روس ها می رود.

این حرف ها به معنای این نیست که مشکلات خود ایران نادیده گرفته شود، جنم و توانایی رضاخانه نادیده گرفته شود، سیدضیا جایی تاریخ مصرفی دارد، اینها چیزهایی است که خیلی طبیعی است.

تاریخ مصرف نصرت الدوله تمام شده بود.

وی درباره نصرت الدوله فیروز هم گفت: نصرت الدوله با وجود همه نزدیکی به وزارت خارجه بریتانیا، تاریخ مصرفش تمام شده بود.

فرمانفرما پیرمرد مغرور که یک زمانی واقعا فرمانفرمای ایران بود، به دیدن لورن می رود و از او می خواهد که پسرش را ببخشند که با مصدق بسته و دارد علیه انگلیسی ها کار می کند و بعد از چندین جلسه و التماس، لورن می گوید ما حاضریم از اشتباهاتش بگذریم، ولی فکر نکند شرایط ما با او دیگر به گذشته برمی گردد دیگر آن مناسبات ویژه تمام شده است.

بعد از سلطنت رضاشاه هم دستگیری و زندان و تبعید و قتل سرنوشت اوست.

آجدانی در پاسخ به خطی خوانده شدن تفکراتش درباره تاریخ و شخصیت ها گفت: بنده درباره اشخاص و جریان ها قائل به خط سیر مستقیم نیستم.

منافع انگلستان در یک مقاطعی با شخص رضاخان همپوشانی دارد، یک جاهایی با سیدضیا.

تمام حرف من این است که دخالت نمی تواند به معنای وابستگی باشد.

کمااینکه انگلستان در شکل گیری انقلاب مشروطه هم در مقاطعی نقش فعال دارد و گاهی حمایت می کند، آیا باید بگوییم انقلاب مشروطیت یک انقلاب انگلیسی بود؟آجدانی: رضاخان نه قدیس است نه شیطانآجدانی درباره رضاخان گفت: رضاخان 20 سال قدرت داشت و 16 سال سلطنت کرد؛ کارنامه اش دارای نقاط مثبت و منفی است، نه قهرمان بلامنازع تاریخ و تمدن ایران است نه قدیس نه شیطان، نکات و دستاوردهای مثبت هم بسیار دارد، نکات منفی هم بر او مترتب است، من به صراحت می گویم، در 20 سال حضور قدرتمندانه رضاشاه، بسیاری از اقدامات او تصادم معناداری با منافع انگلستان دارد.

این سخن بسیار مضحک است، که بگوییم او را انگلیسی ها آوردند و انگلیسی ها بردند.

تفرشی: یک موی گندیده تلویزیون ایران را به من و تو نمی فروشمدر پایان این نشست، تفرشی دیدگاه آجدانی درباره استقبال رضاشاه از علمای تبعیدی از عراق را نیز دچار موضوع زمان پریشی دانست و همچنی تأکید کرد: همین جا وظیفه دارم بگویم من به سرتاپای سیاست های پژوهشی تلویزیون جمهوری اسلامی ایران اشکال می گیرم و آنها را قابل نقد می دانم ولی یک موی گندیده تلویزیون ایران را به من و تو نمی فروشم.

رسانه های ایران را با همه اشکالات و ایرادات و کج و کوله گی به خاطر دفاع از من و تو و بی بی سی کنار نمی گذارم و برای بهتر شدن رسانه های داخلی تلاش می کنم.


کلید واژه ها: رضاخان - انگلیسی - تاریخ - مجید تفرشی - مناظره - صدا وسیما - کودتای 1299 - دموکراسی - سالگی - من و تو - مشروطه - الله - روزنامه نگار - مهرداد خدیر - مستند - میانه - وسیما - بهانه - نگار - سازی - چکمه - مجید - دکتر - پژوهشگر - روزنامه - برگزار - اندیشه - تهران - گزارش - انجمن

آخرین اخبار سرویس:
سایت آمریکایی: بهانه های بی اساس AFC برای سلب میزبانی از ایران زیر ذره بین CAS

جابه جایی مهم در ترکیب استقلال | انتخاب فرهاد از میان دو گزینه

حسینی نصف رشید مظاهری تجربه آسیا دارد

ژاوی: ایرانی ها با قلب شان فوتبال بازی می کنند

بهترین فصل فوتبالی سیدجلال

63 شهرستان در وضعیت سیاه کرونا

آخرین مهلت CAS و چالش تمام نشدنی AFC بابت اعطای میزبانی به بحرین

2 مدافع آژاکس و فاینورد در راه بارسلونا

آماده باش فرهاد مجیدی به مدافع مغضوب استقلال

استقلال به الاهلی بحران زده فرصت ندهد/ شرط پیروزی استفاده از موقعیت هاست

امکان ثبت نام باشگاههای جدید در جام باشگاههای کتابخوانی و تخفیف برای خرید کتاب

1+6 بازیکن مجیدی زیر ذره بین مدافعان سعودی/ معرفی گلزن احتمالی استقلال مقابل الاهلی

تیم های ایرانی در ACL؛ از کوزه همان تراود که در اوست!

رکوردشکنی ادامه دار کاپیتان پرسپولیس در آسیا ؛ درخشش سید جلال حسینی در 39 سالگی

رکوردشکنی ادامه دار کاپیتان پرسپولیس در آسیا ؛ درخشش سید جلال حسینی در 39 سالگی

بازی دیشب پرسپولیس AFC را وادار به تمجید کرد

1+6 بازیکن مجیدی زیر ذره بین مدافعان سعودی/ معرفی گلزن احتمالی استقلال مقابل الاهلی

مهدوی کیا: طارمی نابغه است

کاریکاتور: نیمار و امباپه توپ طلا را از چنگ لواندوفسکی بیرون آوردند

شجاعیان، غایب اول استقلال در مصاف با الاهلی

مسئولان عربستان به استقلالی ها مجوز سفر به مکه را نداده اند

جابه جایی مهم در ترکیب استقلال/ انتخاب فرهاد از میان دو گزینه

فیل فودن در حد ام باپه و هالند

خطری که از بیخ گوش کشتی آزاد ایران گذشت

اظهارات کاپیتان استقلال درباره عربستان جنجالی شد

خطری که از بیخ گوش کشتی آزاد ایران گذشت

درخواست جدی بیرانوند؛ به ما واکسن بزنید

فیلم گل قیچی برگردان مهدی طارمی با گزارش عربی

ژاوی: ایرانی ها با قلب شان فوتبال بازی می کنند

2 مدافع آژاکس و فاینورد در راه بارسلونا

ژاوی: ایرانی ها با قلب شان فوتبال بازی می کنند

کارگرجم: استقلالی ها تشنه قهرمانی در آسیا هستند

طالبی: خط حمله تراکتور برای هر تیمی در آسیا خطرناک است

حسینی نصف رشید مظاهری تجربه آسیا دارد

خط حمله تراکتور برای هر تیمی در آسیا خطرناک است

اظهارات کاپیتان استقلال درباره عربستان جنجالی شد

خطر بزرگی که تراکتور را در آسیا تهدید می کند

تمجید دروازه بان سابق تیم ملی انگلیس از گل طارمی به چلسی

خبر بد برای پرسپولیس و گل محمدی| تست کرونای مدافع پرسپولیس مثبت شد

اگر مذاکرات سازنده نباشد متوقف خواهد شد

واکنش نیمار به موضوع تمدید قرارداد

گل طارمی نامزد بهترین گل هفته لیگ قهرمانان

پوستر الاهلی پیش از مصاف با استقلال

ایرانی ها با قلب شان فوتبال بازی می کنند+عکس

واکنش نیمار به موضوع تمدید قرارداد

غیبت دو بازیکن استقلال در بازی با الاهلی قطعی شد

خطر بزرگی که تراکتور را در آسیا تهدید می کند

آماده باش فرهاد مجیدی به مدافع مغضوب استقلال

شرح حال2 پرسپولیسی پس از ابتلا به کرونا

ستایش خاص عادل از مهدی طارمی

مهدوی کیا: طارمی نابغه است و گلش استثنایی بود

روایت باشگاه پرسپولیس از مشکلات میزبانی هند

پرسپولیس هنوز ترک عادت نکرده است

فیلم | سوپرگل مهدی طارمی به چلسی با گزارش پرتغالی

بسته شدن پرونده مک گرگور در دادگاه فرانسه

4 ایرانی در نظرسنجی AFC

هافبک استقلال دیدار اول تیمش در لیگ قهرمانان آسیا را از دست داد

مژده به کاربران پارس فوتبال ؛ امشب ویژه برنامه لیگ قهرمانان آسیا در لایو اینستاگرام

تمجید زیدان از بازیکنان رئال

کشتی گیر معروف ایرانی به کما رفت + علت

وزیری: وضعیت اردوها خوب است/ واکسن که زدیم خیال مان راحت شد

روایت باشگاه پرسپولیس از مشکلات عجیب میزبانی هند

پایان کلافگی عجیب برای یحیی گل محمدی

کشتی گیر معروف ایرانی به کما رفت + علت

مژده به کاربران پارس فوتبال ؛ امشب ویژه برنامه لیگ قهرمانان آسیا در لایو اینستاگرام

اینستاگرام در اردوی تراکتور ممنوع شد!

احتمال غیبت ستاره استقلال مقابل الاهلی

2 مدافع پرسپولیس همچنان در قرنطینه

پنجره فولاد را بستند و حالا کاسه چه کنم، چه کنم دست گرفته اند

تیم منتخب هفته لیگ قهرمانان اروپا از نگاه هو اسکورد(شماتیک)

هافبک استقلال دیدار اول تیمش در لیگ قهرمانان آسیا را از دست داد

ترکیب احتمالی استقلال مقابل الاهلی

آذری: نکونام نشان داد مربی بین المللی است

صعود مقتدارانه تیم دختران خانه بسکتبال نیشابور به لیگ دسته یک بانوان کشور

شروع موفق پرسپولیس از نگاه AFC

هافبک استقلال دیدار اول تیمش در لیگ قهرمانان آسیا را از دست داد

باور بازیکنان استقلال به گلزنی قایدی مقابل الاهلی

احتمال لغو المپیک توکیو در صورت تشدید شیوع کرونا

حمایت تمام قد مهدوی کیا از طارمی؛حالا وقت بوندسلیگا است

احتمال غیبت ستاره استقلال مقابل الاهلی

آماده باش مجیدی به مدافع مغضوب استقلال

ادعای عجیب گواردیولا درباره لیگ قهرمانان

احتمال بازگشت لژیونر محبوب استقلالی ها به این تیم

غیبت دو بازیکن استقلال در بازی با الاهلی قطعی شد

هالند همچنان در صدر

استقلال با ترکیبی هجومی برابر الاهلی

اشتباه غیر قابل جبران مدیران استقلال / حقیقت همیشه تلخ است

جانشین محمد دانشگر در ترکیب استقلال برای بازی های آسیایی مشخص شد

ستاره استقلال بازی با الاهلی را از دست داد؟

لژیونر مطرح ایرانی آخر فصل به استقلال می پیوندد؟

حسرت استقلالی ها در کنار ژاوی

وحشت رسانه عربستانی ازجدال استقلال و الاهلی

آماده باش فرهاد مجیدی به مدافع مغضوب استقلال درآستانه بازی حساس با الاهلی

آرمان رمضانی نیمه دوم بازی می کند؟

ژاوی:ایرانی ها با قلب شان فوتبال بازی می کنند

حسینی، نصف رشید مظاهری تجربه آسیا دارد

آماده باش فرهاد مجیدی به مدافع مغضوب استقلال

تلاش ژاپن برای لغو المپیک

واکنش جالب کاسیمیرو به صعود رئال

پنجره فولاد را بستند و حالا کاسه چه کنم، چه کنم دست گرفته اند

مناظره به بهانه 100 سالگی کودتای رضاخان/ در میانه تاریخ گویی «صدا وسیما» و مستند سازی «من و تو»

مناظره به بهانه 100 سالگی کودتای رضاخان/ در میانه تاریخ گویی «صدا وسیما» و مستند سازی «من و تو»